Różaneczniki

Różaneczniki na przełomie maja i czerwca tworzą bajeczne widowisko w ogrodzie. Trudno wyobrazić sobie wiosnę bez kwitnących wszystkimi kolorami tęczy zimozielonych różaneczników.
Różanecznik Różanecznik Fot. Shutterstock/Image.Art

Różaneczniki odmiany

Znamy ich ponad 1000 gatunków z botanicznego gatunku Rhododendron oraz prawie 30 tys. odmian wyhodowanych przez ostatnie 150 lat. Różnią się nie tylko kolorystyką kwiatów i terminem ich rozwoju ale również pokrojem i siłą wzrostu. Najniższe z nich są krzewinkami wysokości kilku cm, inne mają formy poduchowate o kilkumetrowej szerokości, a największe osiągają ponad 20 m wysokości. Różni je także odporność na mróz. Warto pamiętać, że - najwrażliwsze są różaneczniki żółte i pomarańczowe.

Jak uprawiać miniaturowe różaneczniki

Zimozielone różaneczniki lubią miejsca lekko zacienione lub cieniste. Większość z nich najlepiej czuje się w półcieniu wysokich drzewa iglastych o głębokim systemie korzeniowym, np. sosen i jodeł, które dostarczają im dodatkowo ściółki.
Nie należy ich jednak sadzić obok zbyt ekspansywnych jałowców chińskich lub płytko korzeniących się drzew, takich jak jabłonie ozdobne, śliwy, jesiony.
Podłoże powinno mieć kwaśny odczyn pH (4- 5,5)

Odmiany o kontrastujśących kolorach i zróznicowanej sile wzrostu utworzą nam kilka kolorowych pięter w ogrodzie. Odmiany o kontrastujśących kolorach i zróznicowanej sile wzrostu utworzą nam kilka kolorowych pięter w ogrodzie. Fot. Shutterstock/369_photo

Różaneczniki odmiany. Indywidualnie lub w grupie

Niektóre odmiany wyglądają najatrakcyjniej, kiedy posadzimy je pojedynczo (to tzw. okazy soliterowe) na wyeksponowanym miejscu. Powinny kontrastować z otoczeniem i przyciągać uwagę. Inne najlepiej wyglądają w grupach - warto wtedy sadzić odmiany o kontrastujących kolorach i zróżnicowanej sile wzrostu, które utworzą nam kilka kolorowych pięter.
Niektóre świetnie sprawdzają się jako krzewy na żywopłot - godny polecenia w tej roli jest np. kwitnący na biało Cunningha's White - o bardzo gęstym pokroju. Ta odmiana szybko rośnie i wyjątkowo dobrze znosi cięcie.
W małych ogródkach sprawdzą się odmiany z grupy Repens, Yakushinamanum i Wiliamsianum dorastające najwyżej do 1,5 metra. Mają gęsty pokrój i rosną powoli. Chcąc zaś stworzyć w ogrodzie zaciszne miejsce otoczone dużymi krzewami, wybierzmy wysokie, nawet do 6 metrów odmiany z grupy Catawbiense, takie jak Roseum Elegans' i Catawbience Grandiflorum.
Różaneczniki źle znoszą przesadzanie, dlatego najlepiej kupować okazy uprawiane w szkółce w pojemniku. Zmianę miejsca w ogrodzie bez szwanku zniosą tylko okazy 2-3-letnie.

Rododendron w ogrodzie

Nie lubią przesuszenia, nie znoszą zalegającej wody. Nie lubią przesuszenia, nie znoszą zalegającej wody. Fot. Shutterstock/lichtmaster

Różaneczniki uprawa

W naturze rośliny wrzosowate zasiedlają tereny o kwaśnym odczynie podłoża, dlatego przed posadzeniem ich w ogrodzie musimy zadbać, aby gleba miała niskie pH, była stale wilgotna, ale przepuszczalna. Typowe ogrodowe podłoże wymaga zakwaszenia, dlatego przed sadzeniem krzaków musimy wykopać dół i wypełnić go specjalną ziemią. Ponieważ system korzeniowy roślin wrzosowatych jest płytki i złożony z bardzo dużej ilości drobnych korzeni, dół pod różaneczniki i azalie nie musi być głęboki - wystarczy 30-50 cm (im większa roślina, tym głębszy), ale odpowiednio szeroki - trzy-, czterokrotnie szerszy od bryły korzeniowej. Wykopujemy ziemię, a następnie mieszamy ją z kwaśnym torfem i 3-5 cm przekompostowanej korą sosnowej. Ciężkie gleby powinniśmy rozluźnić, dodając do nich piasek. Tak przygotowane podłoże wsypujemy z powrotem do dołu. Teraz wystarczy ponownie wykopać łopatką dołki o wielkości bryły korzeniowej i umieścić w nich rośliny.
Sadzi się na tej samej głębokości, na której rosły w pojemnikach.

Różanecznik 'Nova Zembla' [Roślina Tygodnia]

Różaneczniki odmiany, które kwitną wcześnie

Grupa wczesnych gatunków bardzo różni się od popularnych bujnie kwitnących w maju i czerwcu zimozielonych odmian wielkokwiatowych. Krzewy te w naszym klimacie dorastają do 1,5-2 metrów wysokości i tworzą cieńsze i mocniej rozgałęzione pędy niż typowe odmiany różaneczników. Liście mają niewielkie (w zależności od gatunku o długości od 2 do 12 cm) i pokryte włoskami. Kwiaty mają drobne, zazwyczaj lilioworóżowe lub białe, z daleka wyglądają jak delikatna mgiełka spowijająca gałązki. Nazywa się je różanecznikami drobnolistnymi, ale bardzo często myli się je z azaliami. Należy do nich różanecznik ostrokończysty (Rh. mucronulatum), różanecznik dahurski (Rh. dahuricum), różanecznik Ledeboura (Rh. ledebourii) i różanecznik sichoteński (R. sichotense). W ofercie polskich szkółek trudno je jak na razie wypatrzeć. Łatwo za to można kupić wczesną odmianę ,Praecox' pochodząca od różanecznika dahurskiego i bardzo do niego podobną. Odmiany mieszańcowe, które każą na swoje kwiaty czekać nieco dłużej, zazwyczaj do kwietnia, np. biała ,April Gem' i ,April Snow' oraz o jasnych i ciemnych odcieniach różu ,April Reign', ,April Rose' i ,Staccato', mają bardziej zwarty pokrój i całoroczne liście.
Warto wiedzieć!
. "Królewskie Rododendrony" to nowe odmiany wyhodowane w polskiej szkółce. Podobnie jak fińskie różaneczniki znoszą silne mrozy i obficie kwitną. Są też odporne na choroby. Odmiany w tej grupie nazwano na cześć polskich królów.

,Helsinki University' da sobie radę nawet przy -39 st. C. ,Helsinki University' da sobie radę nawet przy -39 st. C. Fot. Shutterstock/Nick Pecker

Różaneczniki odmiany, które odporne są na mrozy

Są już odmiany różaneczników odporne na mrozy (do -40°C). Naukowcy z Uniwersytetu w Helsinkach pracowali nad nimi około 30 lat. Przetestowano dziesiątki tysięcy roślin, by uzyskać tych kilka wyjątkowych okazów.
Warto zwrócić na nie uwagę, bo rośliny te sprawdzają się nawet w najzimniejszych regionach Polski. Urodą nie ustępują popularnym odmianom, a do tego mają zwarty pokrój oraz sztywne pędy, które nie wyłamują się pod ciężarem śniegu.
Spośród tych wspaniałych odmian w delikatnej palecie kolorów - od śnieżnobiałej poprzez kremowy do różowych i czerwonoróżowych - najbardziej znany i sprawdzony jest rododendron ,Helsinki University'. To krzew najsilniej rosnący (po dziesięciu latach ma wysokość od 1,5 do 1,8 m). Ma różowo-cieniowanych kwiatów z pomarańczową plamką w środku, skupionych w wyniosłych kwiatostanach. Jego młode liście - wiosną lekko czerwonawe - w sezonie są w kolorze żywej zieloni i błyszczące. ,Helsinki University' wytrzymuje temperaturę nawet do 39 st. C poniżej zera.
,Peter Tigersteadt' - ma najciemniejsze liście w tej grupie, podłużne i łódkowato wygięte do dołu, a kwiaty białe z bordowym oczkiem. Niestraszne mu mrozy nawet do -34 st. C! Jest troszkę niższy niż ,Helsinki University' (1,2 -1,5m), dzięki wyprostowanym sztywnym pędom z łatwością opiera się nagromadzonym na gałązkach czapom śniegu.
Kwitnący w kolorze śnieżnobiałym ,Mikkeli' ma natomiast ciekawie pofałdowane liście i zwarty, krępy pokrój. Ładnie rozświetli ogrodowe zakątki. A różową plamę na ciemnej rabacie stworzą ,Helliki' i ,Haga'.
Z kolei na brzeg wrzosowej rabaty nadaje się wyjątkowo urodziwa, osiągająca wysokość 50 cm odmiana 'Elvira' z grupy Repens. Jej ciemnoczerwone kwiaty świetnie komponują się z karłowymi iglakami.

Więcej o: