Hałas od wentylacji - czyli jak ustrzec się przed uciążliwym szumem w nowym domu.

Odpowiednia wentylacja pomieszczeń, czy też całych budynków jest jednym z czynników, które mają wpływ na komfort użytkowników. Zastanawiając się nad wyborem systemu wentylacji nie można zapominać o analizie hałasu związanego z wentylacją.
Hałas jest to dźwięk o uciążliwym natężeniu. Jego dokuczliwość jest uzależniona od miejsca i czasu. Na przykład pozornie niezauważalny w ciągu dnia dźwięk pracy lodówki może być uciążliwy w ciągu nocy. Podobnie szum przepływającej wody może być niezauważalny podczas przebywania w łazience natomiast docierający do sypialni może być uciążliwy. Wydaje się, iż do hałasu można się przyzwyczaić. Jednak, tak naprawdę, nawet hałas, który nie jest już postrzegany może negatywnie wpływać na nasze samopoczucie. Właśnie z tego powodu uciążliwość różnych poziomów dźwięku hałasu została zbadana doświadczalnie i określono jej dopuszczalne poziomy, niezależnie od subiektywnego odczucia użytkownika. Wyniki tych badań zostały zapisane w normie PN-87/B-02151/02.

Zobacz schemat instalacji zbiorczej wyciągowej


Wartości dopuszczalne są indywidualnie określone dla kuchni, łazienki, oraz pomieszczeń mieszkalnych (pokoi). Wartości określone są oddzielnie dla pory dziennej i nocnej. Dotyczą hałasu stałego w czasie (nieprzerywanego), dlatego w rozważaniach nie uwzględniamy urządzeń pracujących okresowo takich jak młynek do kawy czy okap kuchenny. Dopuszczalna wartość poziomu dźwięku hałasu dla pokoju mieszkalnego wyposażonego w aneks kuchenny jest identyczna z tą dla pokoju mieszkalnego. Wynika to z faktu, że w pokoju z aneksem kuchennym mogą spać ludzie.

Dopuszczalne wartości poziomu dźwięku w pomieszczeniach (PN-87/B-02151/02):



.DZIEŃNOC
Pokój mieszkalny35dB(A)25dB(A)
Kuchnia40dB(A)40dB(A)
Łazienka40dB(A)40dB(A)


Informacje te są szczególnie przydatne w momencie doboru wentylatora łazienkowego lub w momencie wyboru bardziej złożonego systemu wentylacji domu lub mieszkania.

Podczas wyboru wentylatora do łazienki, kuchni lub aneksu kuchennego należy zwrócić szczególną uwagę na deklarowaną w katalogu wartość poziomu mocy akustycznej wentylatora LwA. Poziom mocy akustycznej LwA jest parametrem charakterystycznym dla danego wentylatora i określa "hałas generowany przez wentylator". Parametr ten może służyć do porównywania głośności wentylatorów, lub do analizy hałasu w pomieszczeniu. Do analizy nie należy brać poziomu ciśnienia akustycznego LpA, ponieważ ten parametr nie dotyczy samego wentylatora, a "określa odczucie hałasu generowanego przez wentylator w konkretnym pomieszczeniu".

Istotny wpływ na poziom dźwięku hałasu od wentylatora ma wielkość pomieszczenia, w którym będzie on montowany oraz sposób jego wykończenia. Przykładowo poziom dźwięku hałasu od tego samego wentylatora będzie większy w małej i wyłożonej odbijającymi dźwięk kafelkami łazience niż w dużym salonie umeblowanym elementami tłumiącymi hałas (dywan, firanki, zasłony, meble). Biorąc pod uwagę wpływ pomieszczenia na hałas i dopuszczalne wartości poziomu mocy określone w normie wentylator powinien mieć poziom mocy akustycznej mniejszą niż:



Miejsce montażu wentylatoraMaksymalny poziom mocy akustycznej LwA [dB(A)]Uzyskiwany poziom dźwięku w pomieszczeniu LpA [dB(A)]
KUCHNIA4040
ŁAZIENKA3740
POKÓJ2925
ANEKS KUCHENNY PRZY POKOJU2925


Coraz częściej producenci stosują "zabiegi marketingowe" służące ukryciu "rzeczywistej hałaśliwości urządzenia". Najczęstszym przykładem takiego "rasowania parametrów" jest podawanie w katalogu wartości poziomu ciśnienia akustycznego bez podania pomieszczenia, którego ta wartość dotyczy. Takie parametry najczęściej odnoszą się do bardzo mocno wytłumionych komór akustycznych. Różnice pomiędzy katalogowym poziomem mocy akustycznej np. 39dB(A),a rzeczywistym poziomem mocy uzyskiwanym po zamontowaniu wentylatora w łazience mogą różnić się nawet o kilka decybeli.

Należy równocześnie mieć świadomość, że skala [dB(A)], w której wyrażone są parametry akustyczne jest skalą logarytmiczną oznacza to, że dźwięk 2dB(A) jest dziesięć razy głośniejszy niż dźwięk 1dB(A). Dlatego nawet niewielkie przekroczenie dopuszczalnych poziomów dźwięku wiąże się ze znacznym wzrostem uciążliwości.

Analizując wymagania dotyczące poziomu mocy akustycznej wentylatorów wynika, iż znacząca większość popularnych wentylatorów ściennych (łazienkowych), które spełniają wymagania dotyczące przepływu powietrza, nie spełnia wymagań stawianych poziomowi mocy akustycznej wentylatora. Jest to szczególnie widoczne przy analizie poziomu dźwięku hałasu w pokoju z aneksem kuchennym. Można stwierdzić, że montując wentylator łazienkowy w aneksie kuchennym nie będzie można uzyskać komfortowych parametrów akustycznych w pokoju w inny sposób niż wyłączając ten wentylator na czas spania. Takie rozwiązanie jest sprzeczne z ideą ciągłej wentylacji i skutkuje powstaniem zaduchu i brakiem wymiany powietrza.

O wadach wentylatorów łazienkowych świadczy również tendencja rozwoju wiodących firm wentylacyjnych, która odchodzi od wentylacji rozproszonej (wentylator w każdej łazience, toalecie i kuchni) i jest skierowana w stronę wentylacji zbiorczej. Takie rozwiązanie umożliwia oddalenie wentylatora (źródła hałasu) od interesującego nas pomieszczenia poprzez montaż np. na poddaszu. Dodatkową zaletą wentylacji zbiorczej jest możliwość stosowania tłumików akustycznych umożliwiających obniżenie poziomu hałasu przedostającego się do interesującego nas pomieszczenia do poziomu określonego w normie. Wentylacja zbiorcza ma również uzasadnienie ekonomiczne, ponieważ kilka wentylatorów indywidualnych zastępujemy jednym zbiorczym. Wpływa to, zarówno na obniżenie kosztów całej instalacji, jak również na obniżenie kosztów związanych z poborem energii elektrycznej.

Zalecenia:

- Decydując się na kupno wentylatora łazienkowego prośmy sprzedawcę o podanie poziomu mocy akustycznej urządzenia.

- Nie zaleca się montażu wentylatorów łazienkowych w aneksie kuchennym, kuchni i łazience bez uprzedniego sprawdzenia czy ich parametry akustyczne spełniają wymagania.

- W celu uzyskania komfortowych parametrów powietrza w pomieszczeniu oraz komfortu akustycznego zaleca się stosowanie wentylacji zbiorczej wyciągowej lub rekuperacji.