Butterfly, Eames i Womb. Kultowe fotele na udaną sjestę

Wioleta Bednarczyk
19.05.2020 19:00
Ponadczasowe, piękne i wygodne fotele na udaną sjestę. Oto ikony światowego designu, które zainspirowały polskich projektantów do odświeżenia ich form. Skrzydła motyla, na których można wygodnie usiąść czy kultowy fotel Eamesów inspirowany rękawicą do baseballa - uaktualnione wersje znajdziesz teraz w polskich sklepach.

Kultowy fotel Lounge Chair & Ottoman, który stworzyło małżeństwo wybitnych amerykańskich designerów - Charles i Ray Eamesowie.Kultowy fotel Lounge Chair & Ottoman, który stworzyło małżeństwo wybitnych amerykańskich designerów - Charles i Ray Eamesowie. Fot. Vitra

- Weź przyjemność na poważnie - mawiał Charles Eames, wybitny amerykański designer, który w projektach mebli zwracał szczególną uwagę na funkcjonalność oraz detale. Ponieważ dobry design to nie tylko styl, zwłaszcza kiedy chodzi o komfort wypoczynku po ciężkim dniu pracy. Polskie sklepy chętnie czerpią z ikon światowego designu, odświeżając znane od lat formy - ponadczasowe, piękne, ale przede wszystkim wygodne. W nowych wersjach kultowe projekty foteli często zyskują inne materiały i oryginalną kolorystykę.

Butterfly - wygodne skrzydła motyla z designerskim patentem

To kultowy fotel BKF chair (nazywany także Hardoy), którego pierwszy projekt powstał już w 1938 roku. W prasie pojawił się 6 marca 1940 roku. W jednej z amerykańskich publikacji ukazało się jego zdjęcie z podpisem: "nowo wynaleziony prosty fotel argentyński doskonały do wypoczynku w trakcie sjesty". Cztery miesiące później, 24 lipca 1940 roku, otrzymał swoje pierwsze wyróżnienie. Była to II nagroda na wystawie Salón de Artistas Decoradores w Argentynie. Fotel wzbudził też zainteresowanie Museum of Modern Art w Nowym Jorku (MoMA).

Twórcy fotela Butterfly, kumple z uczelni, potem architekci i właściciele biura Austral Group, Antonio Bonet, Juan Kurchan oraz Jorge Ferrari Hardoy, połączyli pierwsze litery swoich nazwisk, tworząc nazwę wypoczynkowego mebla, który docenił świat. Fotel, który zaprojektowali, miał minimalistyczną formę, którą tworzyła metalowa podstawa z cienkich rurek pokryta naturalną skórą w kształcie motyla (dziś to różnego rodzaju materiały). 

Prosta konstrukcja fotela nawiązywała kształtem do przenośnych krzeseł wojskowych (kempingowych), które projektowano na przełomie XIX i XX wieku. Pierwszy taki model stworzył w 1877 roku dla armii brytyjskiej Joseph Beverley Fenby. Następnie patent sprzedano we Włoszech i Stanach Zjednoczonych.

Fotel Butterfly uważany jest dziś za ikonę designu, która potrafi pięknie dekorować każde wnętrze - domu i ogrodu. Jego styl narzuca materiał obicia, który może być skórzany, włochaty czy bawełniany. Fotel BKF produkuje m.in. amerykańska firma Knoll, ale jest też wersja polska dostępna w ofercie marki Lectus. To model z naturalnej brązowej skóry z pięknymi obszyciami i miedzianymi nogami. Kosztuje 909 zł.

Skórzany fotel Butterfly to lekka konstrukcja i wygodna forma o kształcie motyla.Skórzany fotel Butterfly to lekka konstrukcja i wygodna forma o kształcie motyla. Fot. Lectus

Eames: ikona designu i fotelowy luksus, który powstał w imię miłości

Projekt kultowego fotela z podnóżkiem o nazwie Lounge Chair & Ottoman stworzyło małżeństwo wybitnych amerykańskich designerów, pasjonatów grafiki, filmu i fotografii - Charles i Ray Eamesowie. Stanowili nierozłączną parę zarówno w życiu prywatnym, jak i zawodowym. Inspiracją była rękawica baseballowa - skórzany materiał i wyprofilowany kształt owalu. 

Prace nad fotelem trwały kilka lat, aż do 1956 roku. Trafił na taśmę produkcyjną firmy Herman Miller, w której pracowało małżeństwo Eamsów. Wtedy rozpoczął się jego wielki sukces, który trwa do dziś.

Fotel pojawił się w wielu produkcjach telewizyjnych, m.in. w programie "Home", który prowadziła Arlene Francis, amerykańska aktorka i prezenterka telewizyjna. Emitowano go na kanale NBC (1956 r.). Do dzisiaj jego replikę można też zobaczyć w amerykańskim serialu "Archer".  Jest prezentowany jako fotel biurowy.

Luksusowy fotel Lounge Chair & Ottoman powstał dla elit. Dziś jego cena zwala z nóg. U autoryzowanych dealerów kosztuje około 35 tysięcy złotych. W Europie produkuje go marka Vitra (we współpracy z niemiecką firmą mebli Fritz Becker KG). 

Czym więc zachwycił fotel Lounge Chair & Ottoman? Przede wszystkim stylem, który przypominał angielski fotel klubowy, ale również wspaniale wyprofilowaną konstrukcją wykonaną ze starannie formowanej sklejki oraz naturalnej skóry. Siedzisko, oparcie, zagłówek w towarzystwie podnóżka zapewniały niesamowity komfort odpoczynku. Całość dopełniały i stabilizowały nogi ze stali chromowanej.

Do początku lat 90. ubiegłego wieku fotel Eamesów tworzyło pięć warstw cienkiej sklejki, która oklejana była warstwą brazylijskiego drzewa różanego. Potem zastąpiono ją innym naturalnym wykończeniem, m.in. z orzecha włoskiego, wiśni i polisandru. 

Dziś oryginalny model fotela Eamesów, który podarowała marka Herman Miller, można podziwiać w Museum of Modern Art w Nowym Jorku. W 1960 roku trafił do stałej kolekcji zbiorów. Fotel Lounge Chair & Ottoman wykończony drewnem różanym znajduje się na wystawie w Muzeum Henry’ego Forda w Dearborn, Michigan (USA). Natomiast udekorowany polisandrem - w Muzeum Sztuk Pięknych w Bostonie (USA). 

Fotel Eamesów doczekał się nie tylko licznych miłośników jego designu, lecz także wielu stylowych następców. Ciekawe formy (również z podnóżkiem) inspirowane na tej ikonie designu tworzy polska marka King Home. Dostępne są w różnych wersjach kolorystycznych, na przykład w wariancie czarnej lub białej skóry cielęcej pierwszego gatunku wykończonej giętką sklejką fornirowaną w odcieniach jasnego orzecha, różanego drewna lub jesionu. Kosztują ok. trzy tys. zł.

Womb - fotel o kształcie kobiecego łona

 - Właściwie to błagaliśmy tego szkutnika z New Jersey. Wydaje mi się, że byliśmy tak młodzi i pełni entuzjazmu, że w końcu się poddał i pracował z nami. Mieliśmy wiele problemów i ponieśliśmy wiele porażek, aż w końcu udało nam się znaleźć krzesło, które będzie działać - wspomina Florence Knoll, inicjatorka projektu fotela Womb. Była młodą i ambitną designerką, żoną właściciela znanej amerykańskiej firmy meblowej Knoll. Wraz z Eero Saarinen - projektantem fińskiego pochodzenia pracowała nad kultowym modelem fotela Womb, którego konstrukcję miały tworzyć niestandardowe materiały. Wybór wspólnika nie był przypadkowy, ponieważ Eero był jednym z prekursorów stylu międzynarodowego (modernistycznego). Zasłynął z nieszablonowych rozwiązań wykończeniowych, dbał o ponadczasową bryłę i funkcjonalność mebla. Pierwszy model fotela Womb powstał ostatecznie w 1946 roku. Był bardzo wygodny i stylowy. Wyznaczył też nowe standardy dla wypoczynkowego wzornictwa użytkowego. 

Fotel Womb miał specyficzną konstrukcję ze szklanych włókien i żywicy, które nie były powszechnie dostępne. Inspiracją dla kształtu było kobiece łono. Wysoki komfort odpoczynku sprawił, że mebel szybko zyskał fanów. Był też pierwszym fotelem w historii Stanów Zjednoczonych, z siedziskiem z włókna szklanego, który produkowano na skalą masową.

Dziś fotel Womb dostępny jest na przykład w tapicerowanym obiciu z naturalnej wełny. Wiele wariantów kolorystycznych oferuje polska marka Design Town, która nieustannie poszerza asortyment o różne kultowe meble - modele inspirowane światowymi ikonami designu. Można tu dostać, m.in. fotele: Papa Bear Chair, Bibendum Eileen Gray, Heart Cone, Swan Chair, Egg i wiele innych.

Więcej o:
Komentarze (3)
Zaloguj się
  • kato-rznik

    Oceniono 2 razy 0

    Na głównej widzę "legenda", myślę sobie: "świetnie! Może wreszcie jakąś opowiedzieli", wchodzę do artykułu, a tam nie dość, że nie ma legendy, to jeszcze piszecie, że jacyś idioci modlą się do "kultowych" foteli.
    A może to wy macie coś nie tak z deklem?

  • vitmik

    Oceniono 1 raz -1

    Moi dziadkowie mieli taki łonowy fotel koloru zielonego, był zapierdzony i dziurawy więc poszedł na śmietnik, ale to było 30 lat temu

  • cenisz.dobre.dziennikarstwo

    Oceniono 2 razy -2

    czemu wszędzie stosuje sie słow design? Skoro w jęz. polskim mamy ładne słowo to określające?
    "Wzornictwo"

Aby ocenić zaloguj się lub zarejestrujX